DENEME BLOGU

Bursa’ya gidişim Sadiye’yi memnun etmişti; eve vardığım zaman güya aramızda hiçbir şey olmamış gibi beni karşıladı ve iltifata boğdu ancak hizmetkârlar dağılıp yalnız kalmak zamanı gelince tereddütsüz arkasını dönüp dairesine çekildi; bu hale çok üzülmüştüm.

Haver’in hastalığı zamanında uzun yokluğum, Sadiye’nin yalnızca Bursa’ya gelmesi, epeyce halkın ağzında yanlış yoruma sebep olmuştu, bunu daha o akşam anladım. Ortaya çıkan yanlış yorumları ortadan kaldırmak üzere Bursa’daki kalış süremi uzatmaya karar verdim, o günkü postayla yazdığım uzun mektupta bunu Haver’e açıkladım.

Üç gün geçti, hal hep öyleydi. Sadiye ile hizmetkârlar karşısında sevmeli karı koca, kendi aramızda birbirinden nefret eden iki kişiydik, bu süre zarfında Haver’den mektubumun cevabını aldım, şöyle yazıyordu:

“Sevgili beyim!

Bahtiyarım, evimizin penceresinden denizi seyrediyorum, gökyüzünün Adalar ilerisinde denizin yüzeyine nasıl yansıdığı, birbiriyle uyumu beni mutlu ediyor, hele o Adalar’ın arkasından görünen zirvesi beyaza bürünmüş dağın eteğinde sizin bulunduğunuzu düşündüğüm için pencere önünden ayrılamıyorum.

Hiç evden çıkmıyorum, ömrüm penceremin önünde, bahçedeki ağaçlar altında geçiyor fakat garip ki o gökyüzüne başkaldırmış karlı dağın olduğu taraf, hep başımı başka tarafa çeviremediğim bir taraf, niçin olduğunu söylemek lazım değil, değil mi?

Hava pek güzel, buranın temiz havasından memnun oldum; kuvvetim artıyor, ara sıra kalbimi titreten aşkımız da kuvvetimi daha da artırıyor olmalı ki her günkü titreşimi artıyor; ah onu kucağıma aldığım, hele sizin kolunuz üstünde gördüğüm günkü mutluluğuma acaba tahammül edebilecek miyim?

Ah, işte yine hüzünlendim, yüce bir kalbi ağır surette yaraladım; o kalp sizi sever, affeder fakat beni asla affetmez!

Haver”

Bu mektup da beni çok sevindirdi. Çok düşündürdü. Tuhaftır. Bir hafta zarfında elime geçen iki mektup son derece şaşırtıcı derecede mutluluğum olmuştu.

İki gün daha geçti; bir sabah Çekirge’deki evimizin penceresinde oturmuş, Bursa’nın hoş vadilerini seyre dalmıştım, vakit erkendi; fikrim Haver’in bana yazdığı gibi karşıki vadinin sonundaki dağın diğer tarafında, denizlerden uzak bir sahildeki ruhumu beslemekle meşgul oluyordum; o anda evin önündeki tozlu şoseden bir atlı geldiği gözüme ilişti.

Atlı, kapımızın önünde durdu, elinde kırmızı kâğıt vardı, öyle bir heyecanla aşağı atladım ki tarif kabul olunmaz; zira elimi uzattığımda kâğıdın telgraf olduğunu anlamıştım.

Burada Raci Efendi yine yazıhanenin gözünü açıp arkadaşlarına kırmızı telgrafı çıkardı, son kısmı buydu: “Bir oğlumuz dünyaya geldi, annesiyle oğlumuzun sağlığı gayet iyidir.”

Artık sabır ve tahammülüm kalmadı, daha vapura vakit olduğundan hemen bir araba ayarladım; Sadiye’ye İstanbul’a gideceğimi haber verdim, zannedersem anladı.

Arabada, sonra vapurda geçirdiğim heyecanı tasvirden acizim! Hele vapur Sarayburnu’na yaklaşırken Ayastefanos’u ileride, sahil boyunda gördüğüm zaman hemen vapurun yönünü oraya çeviremediğime o kadar üzüldüm ki tarif edemem!

Saat onda minimini oğlum kucağımdaydı.

KS: Kemal Sayar
SÖ: Saadettin Ökten

SÖ: Biz bir taraftan şikâyet ediyor, bir taraftan bu işi istiyor, beğeniyor, seviyoruz. Yapılan o gökdelenler boş kalıyor mu? Hayır, kalmıyor. Yapılan o gökdelenler bir iş gücü yaratıyor mu? Elbette yaratıyor. Tüketimin artmasını sağlıyor mu, sağlıyor; ekonomik hasılat getiriyor mu, getiriyor. Öte yandan, kullandığımız her objenin bir maddesi, bir de ruhu vardır. Biz o maddeyi kullanarak ondan istifade ederiz ama bir süre sonra onun ruhu bizim ruhumuzu işgal eder, başka bir insan oluruz. O objeyi üreten, bir medeniyet tasavvurudur. O tasavvuru insiyakî olarak üretmemiştir, kendi tasavvurundaki bir tercihe dayanarak üretmiştir. Kendisine ait
bir değeri ya da bir değerler manzumesini o obje üzerinden ifade etmektedir. Dolayısıyla o objeyi kullanan bir başka medeniyete mensup biri de farkına varmadan o değerler manzumesiyle tanışır. Fayda geldiği için, işlev söz konusu olduğu için objeyi hayatından çıkartamaz; dönüştüremez de. Dönüştürebilse mesele yok.Dönüştüremediği için arkasındaki değerler manzumesi gelir, size
sirayet eder. Bir süre sonra siz başka bir insan olursunuz, farkına varmazsınız. Apartman bunlardan biridir. Bakın gökdelen demiyorum, apartman diyorum sadece. Şimdi diyorlar ki apartmanda kimse kimseyi tanımıyor. Zaten apartman onun için yapıldı, kimse kimseyi tanımasın diye. Apartman, sanayi devriminin bir ürünüdür. Sanayi devrimi olunca nüfus, kırdan kente göçtü, bu göçen nüfusu
oturtacak iskân, ikamet için yere ihtiyaç duyuldu. Her gelene tek ev
yapmak İngilizlerin lüksüydü, Fransızlar onu yapamadı, Amerikalılar hiç yapmadı. Neticede bir sıkışık yapı oluştu. Sanayi devriminin bir özelliği de bireyi yalnız, savunmasız bırakmaktır. Cemaat olduğunuz anda dayanışma olur. Size dayatılan her türlü yasayı, usulü, adabı, malı önce bir cemaatin normlarına göre denersiniz. O zaman reddetme şansınız çok yüksektir ama yalnız kaldığınız zaman zayıfsınızdır. Biliyorsunuz Frenkçedeki adı "göktırmalayan"dır. Tırmalamak menfi bir hadisedir, insanı yaralar. "Göktırmalayan" doğru bir tespit. Siz de gördünüz, ben de gördüm; Amerika’da gök dediğimiz o muhteşemliğin bekâretini tahrip ediyorlar, oraya saldırıyorlar. Ufuk çizgisi dediğimiz o mütenahiliği ifade eden çizgiyi, yerle veya denizle gökyüzünün kesişmesini büyük şehirde göremezsiniz. Dağlarla gökyüzünün iltisakını büyük şehirlerde göremezsiniz. Her ne kadar jeologlar ilmî açıklamasını yapıyorlarsa da, esas manasını okuduğunuzda Cenab-ı Allah’ın kendi takdiriyle oluşan bir iltisak olduğunu idrak edersiniz. Arzın meydana gelişi, dağların oluşumu, ovaların oluşumu, gökyüzüyle dağların ara kesiti... O ilahidir, bozmaya hakkımız yok. İnsanları onu seyretmekten menetmeye de hakkımız yok.

KS: Toprağı yağmalanacak bir parça olarak gördüğünüzde bambaşka davranırsınız, o toprağı korunacak bir yer olarak gördüğünüzde bambaşka davranırsınız. Bakıyoruz, İslam’ın çevreyle ilgili söylediklerine; insan yeryüzüne halife kılınmış ve yeryüzü ona emanet edilmiş. Biz bir emanet almışız. Dolayısıyla o emanete hıyanet etmeme, o emaneti bulduğumuzdan daha iyi bırakmaya gayret etmek mecburiyetindeyiz. Tabiat insanın emrine verilmiştir, madem onun kullanımına verilmiştir, intifa hakkı onundur, istediği gibi kullanır diyoruz. Oysa insan, yüz milyon canlı türünden sadece bir tanesi. Börtü böceğin, kuşun hakkı var. Cenab-ı Hak onları da bizi sevdiği gibi seviyor, onlar da bir himmet. Dolayısıyla bu iştah bize sirayet etmemeli, imkânlarımız nispetinde tabiatla hemahenk olmak zorundayız. Çünkü insan tabiatla, evrenle ahenk içinde olmazsa Allah’la ahenk içinde olmaz. Tabiata, yeşile dokunduğumuz anda el Hayy’ı, el Muid’i hissediyoruz, her şeyi kuşatanı ve her şeyi dirilteni hissediyoruz. Hayata nasıl anlam kattığını, her şeyi nasıl kuşattığını görebiliyoruz. Elimize bir taşı aldığımızda bilmiyoruz belki ama onun da kendine mahsus bir hayatı var, o da kendi dilinde Allah’ı zikrediyor, tespih ediyor. SÖ: Bunun en çarpıcı örneği Kâbe’dir. Kâbe dikdörtgen taştan yapılmış bir yapıdır. Mühim olan, insanın ne düzeyde müdahale edeceği ve etmesi gerektiği üzerine düşünce üretmektir. Bu müdahalenin tarzı, tavrı, sınırı, merhalesi, miktarı ne kadar olacak, bunu bir meseleye dönüştürmek ve üzerine düşünmek bizim vazifemiz. Zaten medeniyet tasavvuru orada gündeme geliyor: Biz ne niyetle bu tabiata müdahale edeceğiz? Daha önce söylediğiniz gibi Batı’nın yaptığı sıfır maliyetli arzdır. Arzın maliyetinin sıfır olmadığı anlaşılınca sürdürülebilir kalkınma modelleri ortaya çıktı. Bir Müslüman bu işe nasıl bakacak? Bu işin felsefesini nasıl yapacak? Maddeyle ilişkisini nasıl dengeye getirecek? Onu imar mı yoksa tahrip mi edecek? Her inşa imar değildir. İmar olması için sizin medeniyet tasavvuru perspektifinizden değerlendirilmesi lazım. Arka plana baktığınızda Rönesans’la başlayan modernite esasen her şeye meydan okumadır. Buna mümasil olayları büyütüp genişletebiliriz. Türkiye şu anda ciddi manada bir teknik kadro ve beceriye sahip, finans imkânları da var; inşallah kendi kimliğimize ve hüviyetimize sahip çıkarak yepyeni yorumlar getiririz.

KS: Bu yüksek bina hadisesi bana hep Kitab-ı Mukaddes’teki Babil Kulesi metaforunu hatırlatıyor. New York şehrini ilk gördüğümde aklıma gelen bu olmuştu. Babil Kulelerini getirip bu asra dikmek gibi gelmişti çünkü New York’ta da gökyüzünü göremezsiniz.

SÖ: Zaten ihtiyaç da yok. Amerikan kapitalizmi size öyle bir dünya çiziyor ki o dünyada gökyüzü yok, her şey yapay.

KS: Babil hikâyesinde insanlar Tanrı’ya meydan okumak için bir kule dikiyorlar. “Öyle bir kule dikeceğiz ki şanı her yerden duyulacak. Öyle bir kule dikeceğiz ki Allah’la yarışacağız,” diyorlar. Allah da onların dillerini dolaştırıyor ve artık birbirlerinin lisanını anlamaz oluyorlar. Bu muazzam bir metafor. Kutsal kitaplardaki hikâyeleri hep böyle daha derin anlamlarıyla, semboller üzerinden düşünmek lazım. Günümüzde insan, firavunlaşma temayülü içinde.

SÖ: “Musa’nın Tanrı’sını görmek için şöyle yüksek bir kule yap da görelim,” diyorlar. Aklıma uzaya giden ilk insan olan Gagarin’in sözü geldi. “Gökyüzüne çıktım ama Tanrı’yı göremedim,” demişti Gagarin. Halbuki kendisine baksa görecekti.

Bana en sık sorulan sorulardan biri; tek başına mı seyahat ediyorsun? Neden? Sıkılmıyor musun?

Geçimsizim ve öyle herkesle uyumlu biri değilim demeliyim ama işin aslı öyle değil ya da biraz öyleyim diyebiliriz. Aslına bakarsanız yurtdışı seyahatlerimi düşününce de bu zamana kadar kimseyle yola çıkmadığımı farkettim. Bunun güzel yanlarını aşağıda Tek Başına Seyahate Çıkmak İçin En Geçerli 5 Neden yazısında sıraladım. Bakalım sen bu yazıdan sonra ne düşüneceksin.

Bence hiçbir şey seni yolundan alıkoymamalı. Yola çık gerisi gelir..

İptal Olmayan Planlar

Uu ilk madde bile beni cezbetmeye yetti. Seyahat virüsünü ilk kaptığım zamanlar ben de arkadaş arayışına girdim. Dedim şöyle yol arkadaşı iyi olur masrafları bölüşürüz ama nafile.

Söz verip sözünden dönen mi dersiniz son dakikada annesi babası hastalanan mı.

Eğer tek başınıza seyahat ediyorsanız iptal etme oranınız hatırı sayılır oranda düşüyor. Denendi ve kesin bilgi.

Neden bir başkası yüzünden tatiliniz iptal olsun ki..

Zaman Senin Rota Senin

Bu da seyahatten alınan hazzı etkileyen faktörlerden. Örneğin; Bozcaada’ya gidiyorsunuz ve hava oldukça sıcak. Siz diyorsunuz ki; şu ağacın altında oturup karadut suyu içeyim. Arkadaşınız gözünü karartmış ve kendini deli gibi yollara vurmak istiyor. Ne yapardınız?

İkimizde kendi başımıza takılır sonra buluşuruz dediğinizi duyar gibiyim ama bunu her zaman yapacaksanız birlikte gezmenin anlamı ne ki..

Tek başınıza gittiğinizde, zaman sizin rota sizin keyif sizin..

Yeni Deneyimlere Açıksın

Özellikle yurtdışı seyahatlerinde bu tarz şeylerle çok karşılaşırsınız. O ne öyle yenir mi ya da dikkat et hiç tekin birine benzemiyor gibi gibi şeyler. Yalnız seyahat edince bunları biraz olsun gözardı edebilirsiniz. Milletin tiksinerek baktığı bir yemek sizi mest edebilir. Şöyle bir anımı paylaşayım; Vietnam’da İspanyol bir arkadaşla gezmeye başladık. Gün boyu yürüdük ve fena halde enerji kaybettik. Yol üstünde satılan ve bir çeşit içecek olan che isminde bir geleneksel içeceği denemek istedim. Gerçekten görüntüsü karman çorman ve arkadaşım bana engel olmaya bile çalıştı. Sonucu paylaşayım; Vietnam seyahatimde tattığım en güzel şeydi kendisi ve müptelası oldum.

“Ben o etkide kalmam yea” diyebilirsiniz ama etkilediğini unutmayın.

Her Daim Sosyalleşme

Bu en sevdiğim kısım. Yanınızda biriyle gezerken dış dünyaya pek açık olmuyorsunuz. İster istemez sohbet ediyorsunuz ya da dikkatiniz onun üstünde oluyor ama ya tek başınıza seyahat ederken..

Etrafınızı inceliyorsunuz. Tek olduğunuz düşüncesi ve ruh hali bile sizi daha diri tutuyor. Algılarınız hep açık çünkü teksiniz.

Biriyle gözgöze geldiğinizde bile merhaba diyerek sohbet edebilme kapasiteniz oluyor.

En güzel yanı da şu; farklı bir ülkeye seyahat etmeden önce facebook listeme göz gezdiriyorum. Evet Ali ile Macaristan’dan tanışmıştık ve İran’a gittiğimde bana bilgi verebilir ya da yardımcı olabilir diyorum.

Öğrenmeye Mecbursun Tembellik Yok

Boşa demiyoruz eğitim şart! Arkadaşıyla gezip rota hakkında bilgisi olmayan ya da araştırma yapmamış çok kişi tanıyorum. Rotayı o çıkarıyor araştırmaları o yapıyor diyor. Evet bu kulağa hoş geliyor ve haliyle çok rahat ama gerçekten olması gereken bu mu?

Bir yapıyı gezerken semboller hakkında ya da yapı hakkında kültürel, tarihi bilgiye sahip olup gitmek gibisi var mı? Cevap vereyim yok.

Peki Ne Yapıyoruz

Bahaneler üretmeden, kafa dengi biri olsa da yollara düşsem laflarını bir kenara bırakıp planlar yapıyoruz.

Yollar size çok güzel dostluklar, yıllarca sürecek arkadaşlıklar verecek.

Sadece inanın ve eşikten adımınızı atın.

Yolunuz açık olsun

Yurtdışında Hem Çalışıp Hem de Gezebileceğiniz Sistemler

Artık birçoğumuzun alışkanlıkları ve yaşama bakışı değişti. Mesela kimse eskisi gibi hemen evleneyim modunda değil ya da çoğunluk böyle diyeyim. Yıllar geçtikçe de “ben” olgusu her geçen gün ortaya çıkıyor. İşte başlıkta yani; Yurtdışında Hem Çalışıp Hem de Gezebileceğiniz Sistemler yazısı bu umutları yeşertecek su niteliğinde.

Bu siteyi ziyaret ettiğinize göre; hepiniz seyahat etmeyi seviyorsunuz hatta daha fazla gezsem diye de düşünüyorsunuz. Bahsettiğim sistemler size; konaklama, yeme içme yani seyahat giderlerinin ana hatları konusunda yardımcı olacak cinsten.

Özetle; siz bir yerde çalışıyorsunuz. Konaklama, yeme – içme de buradan karşılanıyor. Tabi bence en önemli kısmı da hem lokal arkadaşlıklar edinip hem de emsalsiz bilgiler öğreniyorsunuz. Mesela bir kahve tarlası ya da organik tarım gibi.

Workaway

Bu sistemlerden biri de workaway. Sisteme üye olmanız gerekiyor ve bunun için de 32 € gibi bir bedel ödüyorsunuz. Kimi yerler sizden 3 – 5 USD gibi katkı payı istiyor günlük. Aslına bakarsanız bir yuvada ya da yetimhanede çalıştığınızda hem yardımcı oluyorsunuz hem de o ülkenin gerçeklerini görüp; yerel insanlarla içli dışlı olma imkanına erişiyorsunuz.

Yani fiyat fayda gibi bir duruma girince, ciddi ciddi güzel bir oluşum ve dünyanın dört bir yanından gönüllüler aranıyor. İşin diğer tarafından bakarsanız gönüllü de arayabiliyorsunuz buradan. Mesela Anadolu’da bir çiftliğiniz var ve gönüllüye ihtiyaç duydunuz. Evet burayı kullanabilirsiniz.

Yabancı dil geliştirme kısmı zaten başlı başına en iyi kısmı bu tarz deneyimlerin.

Hippohelp

Yurtdışında Hem Çalışıp Hem de Gezebileceğiniz Sistemler yazısının ücretsiz olanı bu. Sitenin kurucusu diğer sistemlerin paralı olmasının anlamsız olduğunu düşünüp bunu kurmuş. Bu platform herkes için ücretsiz ve ister gönüllü arayın, isterseniz de gönüllü olun herhangi bir bedel ödemiyorsunuz. Tabi ileride ne olur bilemiyorum. Web sitesini ziyaret edip üye olmak isterseniz tıklayabilirsiniz. Bu sistemi kullanmadım ama ben de ücretsiz yolları denemek isterdim öncelikle.

Wwoof

Her ne kadar bize yabancı olsa da WWOOF da ünlü bir organizasyon. Adından ve web sitesinden de anlayacağınız üzere daha çok sürdürülebilir tarım alanında faaliyet gösteren bir site. Bunun yanında da hayli gelişmiş bir ağa sahip. Yani organik tarımn ile ilgilenirim diyorsanız bir göz atın derim.

Buraya da yıllık 56 € gibi bir bedel ödemeniz gerekiyor. Tabi bu üyelik bedeli olarak sizden alınıyor.

HelpX

Bir diğer platform da HelpX. Çeşitli alanlarda faaliyet gösteren ve isim yapmış organizasyonlar hakkında konuştuk ama HelpX biraz daha bana sıcak gelenlerden. Şöyle ki; organizasyon kültürel alışverişi ve insanlara yardım etmeyi ön plana koyuyor. Yıllık üyelik bedeli de aslında çok bir şey değil 10 € kadar.

Deneyimler ve Görüşler

Şöyle bir son söz niteliğinde de yazı hazırlamış olalım. Aklınıza şu gelecektir; ben sadece yeme içmeye mi para harcıyorum. Tabi sadece yeme içme ve konaklama değil. Zaten siz de böyle bir sisteme dahil olacaksanız daha fazlası olduğunu bilmelisiniz. Bu her şeyden önce bir gönüllülük sistemi.

Ücret talep eden siteler kesinlikle bunu ticari bir yapı olarak gördüklerinden dolayı yatırım yapma konusunda da fedakarlar. Gerek altyapısı gerekse web siteleri ve hizmetleri olsun daha iyi ama bu demek değil ki diğerleri kötü ya da verimsiz.

Workaway üyesi olup herhangi bir mesajına cevap verilmeyen kişiler de var; ya da ücretsiz bir sisteme girip güzel bir yerde çalışanlar da. Tabi biraz şans biraz da araştırma işi bu. Hatta ülkemizde de Fethiye’de organik bir çiftlik bu yolla gönüllü arayışında. Yani biz de varız platformda.

Deneyimler ve yorumlarla birlikte Yurtdışında Hem Çalışıp Hem de Gezebileceğiniz Sistemler yazısı da yenilenecek..

İsveç Vatandaşlığı Almanın Yolu Sambo Nedir?

Son zamanlarda bir yurt dışında yaşam furyasıdır gidiyor. Haliyle her ülkenin de kendi kuralları var ve zaman zaman bu kurallara gidecek olanlara kolaylık sağlayabiliyor. Bunlardan birini; İsveç Vatandaşlığı Almanın Yolu Sambo Nedir? yazısı altında konu alacağız.

Tabi öncelikle Sambo nedir? Sambo yaşamının kuralları nedir gibi soruların cevabını anlatmak şart.

Sambo Nedir?

Sambo aslında birlikte yaşamanın kanunla desteklenmiş adı denilebilir daha doğrusu evlilik gibi değil ama evliliğin haklarını veriyor kişilere. Şöyle ki; Sambo ile ülkeye gidince en az 1 yıl oturma ve çalışma izni veriliyor. Sonrasında bu verilen süre bitmeden mülakata giriyorsunuz tıpkı yabancı biriyle yapılan evliliklerde olduğu gibi. İlişkiye dair sorular soruluyor ve bir nevi çapraz sorguya tutuluyorsunuz söylediklerinizin doğruluğunu ve güvenirliğini teyit etmek için.

En sonunda da 2 yılı aşkın bir süre İsveç’te kalırsanız vatandaşlık hakkı kazanıyorsunuz. Baktığınız zaman bu süre evlilik için gelenlerden daha kısa. Normalde İsveç’e evlilik için gelenler 3 yıl sonra vatandaşlık alırken; Sambo ile gelen biri 2 yıl sonunda vatandaşlık almaya hak kazanıyor.

Sambo Güvenli Mi?

Verilen haklara bakarsanız evet evlilikten farkı yok ve daha kısa sürede vatandaşlık hakkına kavuşabiliyorsunuz ancak bir eksi yönü var o da şu; birlikte yaşadığınız kişinin tek imzası sizin tüm haklarınızdan mahrum olmanıza sebebiyet verebiliyor. Evliliğe kıyasla bu ayrılık ve süreci bitirme olayı daha katı ve basit. İsveç Vatandaşlığı Almanın Yolu Sambo Nedir? kısmının da önemli detaylarından biri bu.

Sambo ile Oturum Almak

“İsveç Vatandaşlığı Almanın Yolu Sambo Nedir?” yazısına sondan başlar gibi olduk ama ilk etapta oturum almanız gerekiyor tabi. Bunun için de konsolosluğa başvuruda bulunup hakkı kazanmanız gerekiyor. Verdiğiniz bilgilerin doğruluğu teyit edilirse 4-5 ay içinde oturum hakkı da veriliyor. İsveç’te gitmeniz gereken ilk kurum oranın vergi dairesi yani; Skatteverket.

Linkini de şöyle bırakalım http://www.skatteverket.se/

İsveç’te 2 milyona yakın insanın Sambo ilişkisi yaşadığı söyleniyor.

Cinsiyet Farkı Yok

İsveç Vatandaşlığı Almanın Yolu Sambo Nedir? konusunun en önemli konularından biri bu yani kadın kadına ya da erkek erkeğe kaldığınız bir evde de benzer bir sistemi yürütebiliyorsunuz.

Başka Ülkelerde Var Mı?

İsveç Vatandaşlığı Almanın Yolu Sambo Nedir? diye konuya başladık. Aslında bu ve benzeri sistemler; Hollanda, Finlandiya, Norveç v.s gibi ülkelerde de mevcut. Kanunları araştırıp göçmenlere verilen imkanlara bakmanızda fayda var. Örneğin; Hollanda da benzer bir partnerlik sistemi var. Evli olmanıza gerek kalmadan oturum izni alabiliyorsunuz.

Seyahate Çıkarken Alınması Gereken İlaçlar

Giriş kısmında da söylemiş olalım ilaç işi şakaya gelmez o yüzden; Seyahate Çıkarken Alınması Gereken İlaçlar listesini siz her ihtimale karşı doktorunuza danışın. Malum ne olur ne olmaz vicdanımız da bu konuda rahat etsin.

Gelelim asıl konuya yani seyahat ilaçları ve seyahat sağlığı. Pek çoğunuzun bildiği gibi; Güneydoğu Asya ülkeleri, Hindistan gibi yerlerde hatırı sayılır sürelerde bulundum. Bu hatırı sürelerden kastım da mesela Güneydoğu Asya seyahatim 5 ay kadar sürdü. Hal böyle olunca yanıma almam gereken ilaçların, yolculuk öncesi hazırlıkların da bir nevi listesini yapmış oldum. Bu vesileyle de paylaşıp aynı zamanda da bilgi alışverişi yapmanın faydalı olacağını düşündüm.

Girişi Seyahate Çıkarken Alınması Gereken İlaçlar gibi değil de; seyahat sağlığı merkezi seçeneği ile yapmayı uygun bulurum hep.

Seyahate Sağlığı Merkezi

Yurtdışına çıkmadan Seyahat Sağlığı Merkezi’ne uğrayıp gerekli olan aşıyı yaptırdıktan ve bilgiyi aldıktan sonra yola koyuluyorum. Bu hem öncesinde hazırlıklı olmamı hem de aşı ile öncesinde bir koruma altına girmiş olduğumu hissettiriyor.

Ücretsiz hizmet alacağınız bu kurumlarda; aşınızı olup, ülkeye dair sağlık bilgilerini de alabiliyorsunuz. Öncesinde randevu almanız önemli tabi. Detaylar için tıklayıp bilgi alabilirsiniz.

Seyahate Çıkmadan İlaç Çantamız ve Liste

Geldik asıl konumuz olan; Seyahate Çıkarken Alınması Gereken İlaçlar kısmına. Bu kısımda da bir uyarıda bulunmakta fayda var; almış olduğunuz ilaçların reçetelerini yanınızda bulundurup, istendiği takdirde hudut polisine göstermelisiniz. Bu şekilde hem kendinizi güvene alır hem de yanlış anlaşılmaya mahal vermemiş olursunuz.

İshal İlaçları

Bu ilaçlar ishal kesici olarak da adlandırılıyor. Ben toz şase kullanıyorum ve reçetede de; “Seyahata bağlı turist ishalinin önlenmesi ve tedavisinde kullanılır.” diye bir ibare mevcut. Yanıma aldıklarım toz halinde ve hayat kurtarıcı oluyor. Tabi bunu; yolculuğa çıkmanız gereken bir durumda olduğunuzu ama ishalden dolayı bunun mümkün olmadığını düşünerek varsayın. Ne demek istediğimi o zaman anlayacaksınız. Uçağınızı kaçırma ya da son bir otobüs düşüncesi seyahatte en korkulan konulardan biri.

İlacın; Güneydoğu Asya yerlilerinin yedikleri bir yemişten bulunduğu söyleniyor. Anlatılana göre bu yemişi yiyen yerlilerin ishalleri kesilir ve sağlıkları düzelirmiş.

Rehidratasyon Sıvısı

İshal oldunuz; hızlı sıvı ve tuz kaybından dolayı da kendinizi çok kötü hissediyorsunuz. Tabi bol bol sıvı almanız gerek ama bu sıvıyı alırken kaybettiğiniz tuzu yanında almak için bu ilaçlardan yanınızda bulundurabilirsiniz.

Özellikle Hindistan seyahatinde duyacağınız Delhi Belly yani seyahat ishali neticesinde kaybedilen su ve tuz için bu kesinlikle önerilenler listesinde. Eczanelerde de bulabiliyorsunuz ama olur da şehirden uzakta bir lokasyonda olduğunuzu düşünürsek yanınıza almanızda fayda var. Hindistan’da adına elektrot deniyor. Olur ya rehidratasyon sıvısı yanında bu isim de aklınızda bulunsun.

Ağrı Kesiciler

Ağrı kesici de çantanızda mutlaka olması gereken ilaçlardan. Normalde neyi kullanıyorsunuz bilmiyorum ama etkili bir ağrı kesici, gününüzün güzel geçmesini sağlayabilir.

Mide Bulantı İlaçları

Hayat kurtarıcıdır. Özellikle Asya ülkelerine gidip bir de ufak bir adaya seyahat etmek isterseniz ne demek istediğimi anlarsınız. Sürat tekneleri ya da fena halde sallanan botlarla yapılan yolculuklarda pek çok kişinin yarı baygın halde tekneden indiğini gözlerimle gördüm. Siz de yanınıza mide bulantı ilacı alın derim.

Pişik Kremi

Ben gibi uzun uzun yürüyen birisiyseniz yanınıza pişik kremi ve ayak bakım kremi almalısınız. Gideceğiniz ülkelerin çok daha sıcak ve nemli olduğunu, uzun yürüyüşler sonrasında da bu dert ile baş başa kalacağınızı unutmayın.

Vitaminler

Yazının başında bahsettiğim ve uzun süredir seyahatte olduğum bir gezide; Avustralyalı sırt çantalı gezginin bu sorusuyla düşüncelere dalmıştım. Rotamı öğrenip süreyi de duyunca şöyle demişti; bu seyahatlerde hangi vitaminleri kullanıyorsun. Halbuki ben vitamin kullanmıyordum ve sık sık da hasta olmaya başlamıştım. Doktorunuza danışarak alacağınız vitaminler, yoğun tempo içerisindeki atladığınız beslenme açığını kapatacak ve size enerji vererek daha iyi hissetmenizi sağlayacaktır.

Soğuk Algınlığı İlaçları

Beni dinleyin ve bol klimalı bir ülkeye gidiyorsanız çantanıza bu ilaçlardan koymayı unutmayın. Hani şu toz olanlar var ya; oralet gibi içip sonrasında da uyku yapanlardan. Bana baya iyi geliyor. Size de hangisi iyi geliyorsa ve doktorunuza danışarak böyle bir ilaç yanınıza alabilirsiniz.

Besin Takviyeleri ve Probiyotikler

Seyahate Çıkarken Alınması Gereken İlaçlar listesinde belirtmekte fayda var. Tabi her ne kadar ilaç statüsünde olmasa da seyahat probiyotiklerinin de faydalı olduğunu söyleyebiliriz. Seyahatinizden birkaç gün önce başlayıp seyahat süresi boyunca da kullanarak daha rahat bir tatil geçirebilirsiniz. Travel probiyotik ya da seyahat probiyotiği yazarak pek çok markaya ulaşabilirsiniz.

Bunun yanına alacağınız besin takviyeleri de hem günlük yaşantınızı hem de seyahatinizi mutlu kılacaktır.

Doktorunuzla İrtibatta Olun

Seyahate Çıkarken Alınması Gereken İlaçlar listesi ve hangi şartlarda kullanıldığını az çok söyledik ama bir diğer ve daha etkili yol da doktorunuz. Şöyle ki; çevrenizde irtibatta olabileceğiniz bir doktor varsa; herhangi bir sorun anında kendisine ulaşıp uzaktan destek alabilirsiniz. Evet bu ilaçlar günlük hayatta da kullanılan ilaçlar ama bu bahsettiğim yol hayli etkili oluyor.

Bazen düşündüğünüz şey, aslında var olan şey olmadığı için yanlış ve eksik bir müdahale de daha kötüye götürebilir. Siz her halükarda, özellikle acil bir durumda uzmana danışmayı ihmal etmeyin.

Sağlıklı seyahatlere..

Yolcu hakları konusunda bilgilimiydiniz? Uçuşlarınız öncesinde havayolu şirketlerinden kaynaklanan bir sebep ile karşı karşıya kaldığınızda, haklarınızın olduğunu unutmayın. Sivil Havacılık kanunlarına göre var olan haklarınıza dair bilgilenmeniz her zaman faydanızadır. Yolcu haklarınıza bir göz gezdirin derim.

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünden:

HAVAYOLU İLE SEYAHAT EDEN YOLCULARIN HAKLARINA DAİR YÖNETMELİK (SHY-YOLCU)

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar Amaç

MADDE 1– (1) Bu Yönetmeliğin amacı, havayolu ile seyahat eden yolcuların sahip olduğu haklar ve bu hakların geçerli olduğu durumlar ile yolcuların uçağa kabul edilmediği, uçuşlarının iptal edildiği ve uçuşlarının ertelendiği durumlardaki asgari haklarını belirlemek ve düzenlemektir. Kapsam

MADDE 2– (1) Bu Yönetmelik; a) Türk menşeli hava taşıma işletmelerinin Türkiye’deki havaalanlarına / havaalanlarından, yabancı menşeli hava taşıma işletmelerinin ise Türkiye’deki havaalanlarından gerçekleştirdikleri tarifeli ve tarifesiz tüm uçuşlarda, ilgili uçuş için onaylanmış rezervasyona sahip olan ve

1) Hava taşıma işletmesi, tur operatörü veya yetkili bir seyahat acentesi tarafından önceden ve yazılı olarak (elektronik ortam da dahil olmak üzere) belirtilen saatte ve öngörülen şekilde veya

2) Havayolunun bilet satışta belirttiği süreden önce veya herhangi bir zaman belirtilmediği takdirde, yolcuların ilan edilen hareket saatinden en geç kırk beş dakika önce, 6 ncı maddede belirtilen uçuş iptalleri durumu haricinde uçuş öncesi kontrole (check-in) başvuran yolcuları, b) Bir hava taşıma işletmesi veya tur operatörü tarafından, sebebe bakılmaksızın, bilette belirtilen uçuştan başka bir uçuşa aktarılmış olan yolcuları, c) Ücretsiz seyahat eden yolcular ve doğrudan veya dolaylı olarak halka açık olmayan indirimli biletle seyahat eden yolcular ile biriktirilen mil veya puanlarla seyahat eden yolcuları, kapsar. (2) Bu Yönetmelik, yalnızca motorlu ve sabit kanatlı hava araçlarıyla taşınan yolcular için geçerlidir.

(3) Bu Yönetmelik yolcuların, 13/6/2003 tarihli ve 25137 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Paket Tur Sözleşmeleri Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelikte yer alan haklarını etkilemez. Bu Yönetmelik, uçuş iptali haricinde herhangi başka bir nedenle paket turun iptal edilmesi durumunda geçerli değildir. Dayanak

MADDE 3– (1) Bu Yönetmelik; a) 10/11/2005 tarihli ve 5431 sayılı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (g) bendine dayanılarak, 2 b) Avrupa Birliğinin 11/2/2004 tarihli ve (EC) 261/2004 sayılı Tüzüğüne paralel olarak hazırlanmıştır. Tanımlar

MADDE 4– (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Bilet: Hava taşıma işletmesi veya onun yetkili acentesi tarafından düzenlenmiş veya onaylanmış, taşınma hakkını tanıyan geçerli basılı veya elektronik belgeyi,

b) Büyük çember yöntemi: İki nokta arasındaki en kısa mesafeyi bulmak üzere kullanılan yöntemi (DİSTij=3962.6*arccros((sin(Yi)*sin(Yj))+(cos(Yi)*cos(Yj)*cos(Xi-Xj))) X, radyana dönüştürmek için 57.3 ile çarpılmış derece olarak ölçülmüş olan boylam; Y ise -57.3 ile çarpılmış enlem değeridir.),

c) Genel Müdür: Sivil Havacılık Genel Müdürünü,

ç) Gönüllü: 2 nci maddenin birinci fıkrasında öngörülen hususlar kapsamında rezervasyonu onaylanmış bir bilete sahip olmasına rağmen uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi tarafından kendi isteği doğrultusunda ve hava taşıma işletmesinin sunacağı şartları kabul ederek, sunulacak yararlar karşılığında uçuştan feragat etmeye hazır olan ve hava taşıma işletmesinin yolculara yönelik çağrısına olumlu cevap veren kişiyi,

d) Hareket kabiliyeti kısıtlı kişi: Herhangi bir fiziksel engel (daimi veya geçici olarak duyusal, mental veya fiziksel), zihinsel engel, yaş veya başka herhangi bir engel sebebinden dolayı taşımacılık hizmetini kullanırken hareket kabiliyeti kısıtlı ve durumu tüm yolculara sunulan hizmetlerin kişinin ihtiyaçlarına göre özel itina ve uyarlama gerektiren herhangi bir kişiyi,

e) Havaalanı işletmecisi: Havaalanının işletiminden sorumlu kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve özel tüzel kişileri,

f) Hava taşıma işletmesi: Geçerli bir işletme ruhsatına sahip bir ticari hava taşıma işletmesini;

g) İptal: Önceden planlanmış olan ve en azından bir yerin rezerve edildiği bir uçuşun gerçekleştirilmemesini,

ğ) Olağanüstü haller: Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesinin çalışmasını etkileyen özellikle siyasi istikrarsızlık, ilgili uçuşun gerçekleştirilmesine uygun olmayan meteorolojik şartlar, doğal afetler, güvenlik riskleri, beklenmedik uçuş emniyeti noksanlıkları ve grev gibi durumları,

h) Paket tur: Ulaştırma, konaklama ve bunlara yardımcı sayılmayan diğer turistik hizmetlerin en az ikisinin birlikte ve her şeyin dahil olduğu fiyatla satılan veya satış taahhüdü yapılan ve hizmeti yirmi dört saatten uzun bir süreyi kapsayan veya gecelik konaklamayı içeren turları,

ı) Rezervasyon: Yolcunun belirli bir uçuşa hava taşıma işletmesi veya tur operatörü tarafından kabul edildiğini ve kaydedildiğini gösteren bir bilet ya da havayolu veya tur operatörü tarafından düzenlenmiş ve onaylanmış belgeye sahip olması durumunu,

i) Seyahat acentesi: Kar amacıyla turistlere ulaştırma, konaklama, gezi, spor ve eğlence imkanları sağlayan, onlara turizmle ilgili bilgiler veren, bu konuya ilişkin tüm hizmetleri gören ticari kuruluşları,

j) Son varış yeri: Uygun olan bağlantılı uçuşlar dikkate alınmamak şartıyla önceden planlanan varış zamanına uyulabileceği farz edilirse, biletin üzerindeki varış noktasını ya da direkt bağlantılı uçuşlar olması durumunda son uçuşun varış noktasını,

k) Tarifeli uçuş: Kalkış saatleri ve ücretleri önceden ilan edilen, halkın kullanımına açık belirli bir düzende yapılan seferi,

l) Tarifesiz uçuş: Belirli bir düzene bağlı kalmadan tarifeli seferler dışında yapılan seferi,

m) Tur operatörü: Sürekli veya zaman zaman paket tur düzenleyen, doğrudan veya satış sorumlusu aracılığı ile satan veya satışa sunan kişiyi,

n) Uçağa kabul edilmeme: 2 nci maddenin birinci fıkrasında öngörülen hususlar kapsamında, sağlık, emniyet, güvenlik, uygun olmayan seyahat belgeleri gibi sebeplerle uçuşa kabul edilmemeleri için makul gerekçelerin bulunduğu durumlar hariç olmak üzere, uçuşa kabul edilmek üzere onaylanmış rezervasyon kaydı olan geçerli bir bilete sahip olmalarına rağmen yolcuların uçağa kabul edilmemesini,

o) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi: Bir yolcu ile mevcut bir sözleşme kapsamında veya o yolcu ile sözleşmesi bulunan başka bir tüzel veya gerçek kişi yerine bir uçuşu gerçekleştiren veya gerçekleştirmeyi planlayan hava taşıma işletmesini,

ö) Uçuş öncesi kontrol (check-in): Uçakta oturulacak yerin belirlenmesi ve varsa bagaj teslimi işlemi,

p) Yer hizmetleri kuruluşu: 28/8/1996 tarihli ve 22741 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Havaalanları Yer Hizmetleri Yönetmeliği (SHY-22)’nin hükümlerine uygun olarak havaalanlarında yer hizmetleri yapmak üzere çalışma ruhsatı alan özel hukuk tüzel kişiliği statüsündeki kuruluşu, r) Yolcu: Havayolu ile seyahat eden kişileri, ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM Uygulama Esasları Uçağa kabul edilmeme

MADDE 5- (1) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, bir uçuşta uçağa kabul edilmeme durumunun öngörülmesi halinde, öncelikle ilgili yolcu ile uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi arasında mutabık kalınacak menfaatler karşılığında rezervasyonundan feragat edecek gönüllüler bulmak için duyuru yapar; gönüllülere, 9 uncu madde hükümlerine uygun olarak yardımcı olur. Söz konusu yardım, bu fıkrada öngörülen menfaatlere ek olarak gerçekleştirilir. 4

(2) Rezervasyonu olan geriye kalan diğer yolcuların uçuşa kabul edilmelerine olanak verecek yeterli sayıda gönüllü çıkmadığı takdirde, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, yolcuları kendi iradeleri dışında uçağa kabul etmeyebilir. (3) Yolcuların iradeleri dışında uçuşa kabul edilmemeleri durumunda, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi derhal 8 inci, 9 uncu ve 10 uncu maddelerde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmek zorundadır.

Uçuşların iptali

MADDE 6 – (1) Bir uçuşun iptal edilmesi durumunda uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi; a) İlgili yolculara, 9 uncu madde hükümlerine uygun olarak yardım teklif eder. b) İlgili yolculara,10 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ve 10 uncu maddenin ikinci fıkrasına uygun olarak yardım teklif eder ve güzergahın değiştirildiği hallerde yeni uçuşun beklenen kalkış zamanının, iptal edilen uçuş için planlanmış olan kalkış zamanından sonraki gün veya günler içerisinde olması halinde ek olarak 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirtilen yardım teklif eder.

(2) Yolcular, 8 inci madde hükümlerine göre; 1) Planlanan hareket zamanından en az iki hafta öncesinde iptalden haberdar edilmedikleri takdirde, 2) Planlanan hareket zamanından iki hafta ila yedi gün öncesinde iptalden haberdar edilmedikleri, kendilerine planlanan hareket saatinden en fazla iki saat önce kalkışlarına ve son varış yerlerine planlanan varış saatinden en fazla dört saat sonra ulaşmalarına olanak veren güzergah değişikliği teklif edilmediği sürece, 3) Planlanan hareket saatinden yedi günden kısa zaman öncesinde iptalden haberdar edilmedikleri ve planlanan hareket saatinden en fazla bir saat önce ayrılmalarına ve son varış yerlerine planlanan varış saatinden en fazla iki saat sonra ulaşmalarına olanak veren güzergah değişikliği teklif edilmediği sürece, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesinden tazminat alma hakkına sahiptir.

(3)Yolcular iptalden haberdar edildiklerinde, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi kendilerine olası alternatif ulaşım yolları hakkında da bilgi vermek zorundadır.

(4)Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, tüm tedbirleri almasına rağmen olağanüstü hallerin iptale neden olduğunu kanıtlayabildiği takdirde 8 inci madde hükümlerine göre tazminat ödemekle yükümlü olmaz.

(5)Yolcunun uçuşun iptali konusunda haberdar edilip edilmediği ve ne zaman haberdar edildiğine ilişkin ispat yükümlülüğü uçuşu icra eden hava taşıma işletmesine aittir.

(6) Yolcu iletişim bilgisinin, hava taşıma işletmesince talep edilmesine karşın hava taşıma işletmesine verilmemesi veya yanlış verilmesi durumunda, hava taşıma işletmesi sorumluluktan kurtulur.

Uçuşların tehiri

MADDE 7- (1) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi bir uçuşun planlanan hareket saatinden itibaren,

a) 1500 kilometreden (1500 km dahil) daha kısa ve iç hatlardaki uçuşlar için iki saat veya daha fazla,

b) 1500 ile 3500 (3500 km dahil) kilometre arası uçuşlar için üç saat veya daha fazla,

c) 3500 kilometreden daha uzun uçuşlar için dört saat veya daha fazla, tehir edilmesini beklediğinde yolculara aşağıdaki hususları teklif eder: 1) 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendi ve 10 uncu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen yardım. 2) Beklenen hareket saati, önceden ilan edilmiş hareket saatinden sonraki gün veya günler içerisinde olduğu takdirde, 10 uncu maddenin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerinde belirtilen yardım. 3) Tehir en az beş saat olduğunda, 9 uncu maddenin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen yardım.

(2) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, birinci fıkrada belirtilen tüm koşullarda, her mesafe dilimi ile ilgili olarak yukarıda belirtilen zaman sınırları dahilinde yolculara yardım teklif etmek zorundadır.

Tazminat hakkı

MADDE 8- (1) Bu maddeye atıfta bulunulması durumunda, yolculara iç hat uçuşlar için 100 Avronun Türk Lirası cinsinden karşılığı tutarında tazminat verilir. Dış hat uçuşlarında ise yolculara;

a) 1500 kilometre veya daha kısa tüm uçuşlar için 250 Avronun Türk Lirası cinsinden karşılığı,

b) 1500 ile 3500 kilometre arası uçuşlar için 400 Avronun Türk Lirası cinsinden karşılığı,

c) 3500 kilometreden daha uzun uçuşlar için 600 Avronun Türk Lirası cinsinden karşılığı, tutarında tazminat verilir. Tazminat alacaklarının Türk Lirası cinsinden karşılığı hesaplanırken biletin satın alındığı, yani bilet için ödemenin yapıldığı güne ait Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru esas alınır.

(2) Uçuşa kabul edilmeme veya iptal durumunda mesafeyi belirlerken, planlanan son varış noktası esas alınır.

(3) Yolculara, 9 uncu madde uyarınca, rezervasyonu yapılan uçuşun planlanan varış zamanını;

a) 1500 kilometre (1500 km dahil) veya daha kısa uçuşlar için iki saat,

b) 1500 ile 3500 (3500 km dahil) kilometre arası uçuşlar için üç saat,

c) 3500 kilometreden daha uzun uçuşlar için dört saat, aşmayan alternatif bir uçuş ile son varış yerlerine güzergah değişikliği teklif edilmesi halinde, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, birinci fıkrada öngörülen tazminatı % 50 oranında düşürebilir.

(4) Birinci fıkrada belirtilen tazminat nakit olarak, elektronik banka havalesi, banka ödeme emirleri veya banka çekleri ile ödenebilir. Ancak, yolcunun imzalı mutabakatı olması durumunda seyahat fişleri ve/veya diğer hizmetler şeklinde de ödenebilir.

(5) Birinci ve ikinci fıkrada verilen mesafeler hesap edilirken büyük çember yöntemi kullanılır.

Geri ödeme veya güzergah değişikliği hakkı

MADDE 9- (1) Bu maddeye atıfta bulunulan hallerde, yolculara aşağıdaki seçenekler arasında tercih yapma hakkı verilir:

a) Seyahatin gerçekleştirilmeyen bölüm veya bölümleri ile yolcunun planlamış olduğu seyahatin tamamlanmasının artık herhangi bir anlamı kalmaması durumunda seyahatin gerçekleştirilen bölüm veya bölümleri için, bilet ücretinin tamamının satın alınmış olduğu fiyat üzerinden nakit olarak veya elektronik banka havalesi, banka ödeme emirleri, banka çekleri ile ödenmesi veya yolcunun imzalı mutabakatı olması durumunda seyahat fişleri ve/veya diğer hizmetler şeklinde en geç yedi gün içinde iade edilmesi; ayrıca yolcunun seyahatinin ilk başlangıç noktasına ilk fırsatta dönmesini sağlayacak bir dönüş uçuşunun ücretsiz sağlanması.

b) Benzer taşıma şartları altında, en erken fırsatta son varış yerine güzergah değişikliğinin sağlanması. c) Son varış yerine, boş koltuk durumuna bağlı olarak, yolcunun uygun göreceği daha sonraki bir tarihte, benzer taşıma şartları altında güzergah değişikliğinin yapılması.

(2) Birinci fıkranın (a) bendinde yer alan hükümler, Paket Tur Sözleşmeleri Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik hükümlerinden doğabilecek tazminat hakkı hariç, uçuşları bir paketin parçasını oluşturan yolcular için de geçerlidir.

(3) Bir şehir veya bölgeye birden fazla havaalanının hizmet etmesi durumunda, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesinin rezervasyonu onaylanmış olan yolculara alternatif bir havaalanına bir uçuş teklif etmesi halinde, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, yolcunun o alternatif havaalanından rezervasyonun yapılmış olduğu havaalanına veya yolcu tarafından kabul edilen başka yakın bir varış noktasına transfer edilmesine ait masrafı karşılamak zorundadır.

Hizmet hakkı

MADDE 10- (1) Bu maddeye atıfta bulunulması halinde, aşağıdaki hizmetler yolculara bedelsiz olarak sağlanır. a) Bekleme süresine uygun olarak;

1) İki ila üç saat arası gecikmelerde, makul ölçüde sıcak ve soğuk içecekler,

2) Üç ila beş saat arası gecikmelerde sıcak ve soğuk içecekler ile günün zamanına göre kahvaltı veya yemek,

3) Beş saat ve üzeri gecikmelerde sıcak ve soğuk içecekler ile günün zamanına göre kahvaltı veya yemek, ilave sıcak ve soğuk içecekler ile ilave hafif ara yemeği. b) Bir veya daha fazla gece konaklamanın gerekli hale geldiği durumlarda veya yolcu için ilave bir konaklamanın gerekli hale geldiği durumlarda, otelde veya uygun bir konaklama tesisinde konaklama. c) Havaalanı ve konaklama yeri (otel veya benzeri) arasındaki ulaşım.

(2) Birinci fıkrada belirtilen hizmetlere ilaveten, yolculara ücretsiz olarak süre kısıtlaması olmaksızın iki telefon görüşmesi, faks mesajı veya e-posta hizmeti teklif edilmesi zorunludur.

(3) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, özellikle hareket kabiliyeti kısıtlı kişiler ve refakatçileri ile tek başına seyahat eden çocukların bu maddede belirtilen ihtiyaçlarının karşılanması sırasında özel ilgi göstermek zorundadır.

Üst veya alt hizmet sınıfına yerleştirme

MADDE 11- (1) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, bir yolcuyu biletin satın alındığı hizmet sınıfından daha üst bir hizmet sınıfına yerleştirdiği takdirde herhangi bir ek ödeme talep edemez.

(2) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesinin bir yolcuyu biletin satın alındığı hizmet sınıfından daha alt bir hizmet sınıfına yerleştirmesi durumunda, bilet ücretleri arasındaki farkın iadesine ilave olarak;

a) 1500 kilometre (1500 km dahil) veya daha kısa uçuşlar için bilet ücretinin % 30’u, b) 1500 ile 3500 (3500 km dahil) kilometre arası uçuşlar için bilet ücretinin % 50’si, c) 3500 kilometreden daha uzun uçuşlar için bilet ücretinin % 75’i, yedi gün içerisinde nakit olarak veya elektronik banka havalesi, banka ödeme emirleri, banka çekleri ile veya yolcunun imzalı mutabakatı olması durumunda seyahat fişleri ve/veya diğer hizmetler şeklinde yolcuya ödenmesi zorunludur.

(3) Üst sınıftan alt sınıfa yerleştirme durumunda ücret iadesinde, biletin satın alınma tarihindeki fiyatlar dikkate alınır.

Hareket kabiliyeti kısıtlı veya özel ihtiyaçları olan kişiler

(1) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmeleri, hareket kabiliyeti kısıtlı kişiler ve refakatçileri ile refakat etmek için sertifikalandırılmış rehber köpekler ve tek başına seyahat eden çocukların taşınmasına öncelik tanır.

(2) Uçağa kabul edilmeme, iptal ve her türlü tehir söz konusu olduğunda, hareket kabiliyeti kısıtlı kişiler ve refakatçileri ile tek başına seyahat eden çocuklar, 10 uncu madde hükümlerine uygun olarak en kısa zamanda hizmet alma hakkına sahiptir.

Ek tazminat hakkı

MADDE 13- (1) Yolcuların diğer kanun ve düzenlemelerden doğan tazminat talep etme hakları saklıdır. Bu Yönetmelik kapsamında ödenen tazminat söz konusu tazminattan mahsup edilebilir.

(2) İlgili mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, birinci fıkrada düzenlenen tazminatı talep edebilme hakkı, 5 inci maddesinin birinci fıkrası hükümleri kapsamında rezervasyonlarından gönüllü olarak feragat etmiş olan yolcular için uygulanmaz.

Tazminat hakkının yerine getirilmesi

MADDE 14 –(1) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, tazminat ödemesi veya bu Yönetmelik kapsamındaki diğer yükümlülükleri yerine getirmesi durumlarında, bu Yönetmeliğin hiçbir hükmü, uygulanacak kanuna göre, üçüncü şahıslar dahil olmak üzere, herhangi bir kişiden tazminat talep etme hakkını sınırlayıcı biçimde yorumlanamaz.

(2) Bu Yönetmelik, özellikle, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesinin, bir tur operatöründen veya uçuşu icra eden hava taşıma işletmesinin sözleşmesi bulunduğu başka bir kişiden tazminat talep etme hakkını hiçbir şekilde sınırlayamaz.

(3) Bu Yönetmeliğin hiçbir hükmü, yolcular hariç olmak üzere, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesinin sözleşmesi bulunduğu, bir tur operatörünün veya üçüncü bir şahsın uygulanacak ilgili kanunlara göre uçuşu icra eden hava taşıma işletmesinden tediye veya tazminat talep etme hakkını sınırlayıcı şekilde yorumlanamaz.

Yolculara haklarını bildirme yükümlülüğü

MADDE 15- (1) Uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi, uçuş öncesi kontrol (check-in) işlemi sırasında, “Uçağa kabul edilmediğiniz, uçuşunuz iptal edildiği veya en az iki saat tehir edildiği takdirde, alacağınız hizmetler ile ilgili haklarınızı belirten metni check-in kontuarından veya uçağa biniş kapısından isteyiniz.” ifadesini içeren Türkçe ve İngilizce bir bildirimin okunaklı bir şekilde yolcular tarafından açıkça görülebilmesini sağlamak zorundadır.

(2) Yolcuyu uçağa kabul etmeyen veya bir uçuşu iptal eden hava taşıma işletmesi, etkilenen her yolcuya bu Yönetmeliğe göre tazminat ve yardım kurallarını belirleyen yazılı bir bildirim sunmakla yükümlüdür. Ayrıca, uçuşu icra eden hava taşıma işletmesi en az iki saatlik bir tehirden etkilenen her yolcuya bu kapsamda sözlü, yazılı ve veya elektronik formatta olarak bildirmekle yükümlüdür.

(3) Bu maddede belirtilen hükümler, görme engelli kişiler için uygulanırken uygun alternatif yöntemler kullanılır.

Feragatın hariç tutulması

MADDE 16- (1) Bu Yönetmelik uyarınca yolculara karşı yükümlülükler, özellikle taşıma sözleşmelerinde yer alan hükümler ile sınırlandırılamaz, kısıtlandırılamaz veya bu yükümlülükler için muafiyet tanınamaz.

(2) Yolcuya, hakları bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak bildirilmediği takdirde ve bu nedenle yolcunun bu Yönetmelikte öngörülmüş olandan daha düşük bir tazminatı kabul etmesi durumunda dahi, yolcu ek tazminat elde etmek amacıyla yetkili mahkemeler veya kurumlar nezdinde gerekli girişimlerde bulunma hakkına sahiptir.

Son varış yerinin değişmesi

MADDE 17– (1) Bilette belirtilen son varış yerinin hava taşıma işletmesi tarafından zorunlu bir sebeple değiştirilerek uçuşun farklı bir havaalanında sonlanması durumunda, hava taşıma işletmesi, yolcuları bilette belirtilen son varış yerine en kısa sürede mümkün olan ulaşım olanaklarını kullanmak suretiyle ulaştırılmasını sağlamak zorundadır.

Sözleşmeler

MADDE 18– (1) Hava taşıma işletmeleri, üçüncü şahıslar ile yapacağı sözleşmelerde bu Yönetmelik hükümlerinin yerine getirilmesi sırasında hukuki ve/veya mali açıdan yolcu mağduriyetlerine sebebiyet verilmemesini teminen gerekli tüm tedbirleri içeren hükümler koyabilir.

Yolcuların kanun yollarına başvuru hakkı

MADDE 19- (1) Bu Yönetmelik hükümlerine aykırı davranılması halinde, yolcuların kanun yollarına başvuru hakkı saklıdır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler Denetleme ve yaptırımlar

MADDE 20 – (1) Bu Yönetmelik kapsamına giren işletmeciler Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından denetlenir. Bu Yönetmelikte belirtilen kurallara uymayan kurum ve kuruluşlara 14/10/1983 tarihli ve 2920 sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 143 üncü maddesine göre işlem yapılır.

Yürürlük

MADDE 21– (1) Bu Yönetmelik 1/1/ 2012 tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 22– (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Sivil Havacılık Genel Müdürü yürütür.

*Kaynak: Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü

Bir buçuk yıl öncesine kadar taksiye tek başına binemeyen bi kızken Bu grup sayesinde şimdi çok yakın arkadaşım olan insanlarla tanıştım tamamen ufkum değişti ilk otostopuma utanarak en arkada durarak çıktım ilk kampa nasıl burda mı uyucaz ama ben yapamam diyerek katıldım, hanım hanımcık gömlekli babetli bi kızken hayallerim değişti amaçlarım değişti hayata bakışım değişti, bi gün rasgele uçak biletlerine bakarken indirime denk gelip kendimi gaza getirip aldım 3 ay vardı gün saydım sonra zaman geçmiyo diyip bıraktım, pasaporta başvurmaya gittiğimde bana siz yaşıyo musunuz kaydınız görünmüyo, nüfusunuz düşmüş dediler sadece bakakaldım uzun süre olayı idrak edemedim , sonra bi baktım 1 ay kalmış vizeye başvurdum red aldım gitmeme bir hafta vardı tekrar başvurdum yetişmedi, biletimi ertelettim inat ettim ama hayallerim yıkılmıştı tam bitti derken vizem geldi, bi umutla çıktım Viyanaya iner inmez önce oturdum napcam şimdi diye düşündüm sonra otostopa başladım polislere yakalandığımda İngilizce bilmeyen mağdur genç kız numarası yaptım metrolara kaçak bindim Rotterdam da yakalandığımda yine mağdur genç kız rolü yaptım Türkiye de böyle değil bilmiyodum bileti alıp sonra attım diye direndim, trene binmek zorunda kaldığımda daha önceki duraklara bilet alıp ucuza getirdim kontrol olunca mağdur turist olup yırttım, normal tren bileti alıp hızlı trene bindim e bilmiyodum dedim, hiç hostel de kalmadım gitmeden önce korkularım vardı ama çok güzel arkadaşlıklar edindim. 2 günlüğüne gittiğim Brüksel de hostum gezdirdi hediyeler aldı yemekler yedirdi sonra yurtdışına çıktı anahtarı bana bıraktı çok lüks bi evdi bana bi not bırakmış dolap dolu çok zayıfsın hepsini ye! Bazen hostsuz kaldım bu sayfaya yazar yazmaz tanıdığım tanımadığım bir çok dostum yardımcı olmaya çalıştı, bazen kayboldum gözlerim doldu sonra kendine gel Gonca diyip tuttum, bi günümü sadece 1 euro ya bir hamburgerle geçirdiğim oldu, daha dönmeden yeni planlar yapmaya başladım, hep istediğim gibi özgürdüm, kayboluyordum ama zevk alıyordum, yeni yerler keşfedip; keşfettikçe daha bi merakla geziyodum, haritam yoktu hiç sanırım kaybolmak ayrı bi hazdı bende, Pes ettiğimde, yorulduğumda, sıkıldığımda, her türlü yardımcı olan arkadaşlarıma, hayatımı hayallerimi değiştiren grup üyelerine teşekkür ederim ben dün gece döndüm herşey çok güzeldi bişey kaybetmeyip, çaldırmadığıma ve hep kaçak binip ceza almadan sıyrıldığıma mutluyum :) Ahh! Sanırım yalnızlıkta en büyük sorun selfie çubuğuyla oldu, ama olsundu!Ailemin bazı dostlarımın kız başına napcaksın demelerine rağmen ben çok güzel anılarla döndüm:)

Goncahan KARAKAYA

Türkiye’de otostop her geçen gün kültürleşmeye daha yatkın bir hal alıyor. Türk insanı yardımsever misafirperver olduğu kadar yolda olanı da yolda bırakmaz otostop çekenlerin de iyi bildiği bir konu vardır ki o da otostopun keyifli olduğu kadar otostopta kurduğumuz dostluklarda kurulan diyaloglardır. Araçlarda yapılan 10 milli geyiğimizi şu şekilde sıraladık;

10- KORKMUYOR MUSUNUZ?

Genelde otostopta bizleri aracına alan sevgili şoförlerimizin en merak ettiği konudur bu. Evden uzakta bir başınıza ne yer ne içersiniz? Korkmuyor musunuz? Helal valla ben olsam yapamazdım..

9- NEREDEN TANIŞIYORSUNUZ?

Genelde gurup olarak otostop çekenlerin bolca duyduğu cümledir “Nereden tanışıyorsunuz?” Türkiye’nin her yerinden yolda işte okulda tanışan insanların beraber yollara çıkması gerçekten merak konusu oluyor şoförler tarafından.

8- BUGÜN HAYATTA VARAMAZSINIZ

Her ne kadar inandıramasak da çoğu şoförü, otostop hızlı bir ulaşım şeklidir. Ortalama bekleme süresine göre otobüs firmalarından daha hızlı seyahat eden otostopçuların bolca duyduğu cümle şevkinizi kırmasın.. Her zaman varabilirsiniz!

7- AİLENİZ BİR ŞEY DEMİYOR MU?

Ya kaçırırlarsa sizi? Yamyamlar yerse? Bizleri güldüren ancak şoförlerin merakını da en çok celbeden sorumuz ailelerimizin bakış açısı. Zira çoğu şoför “Ben izin vermezdim cx cx” demekten kendini alakoyamıyor.

6- KİMSE ALMAZSA NE YAPIYORSUNUZ?

Bir başımıza yola çıkmış doğaya kendimizi atmış çoğu şeyi göze almış biz kampçılara yolteperlere sıkça gelen sorudur. Kimimiz çadırda kimimiz otogarlarda sabahlasak da güzel insanımız hiç yolda bırakmıyor tabi.

5- ÖĞRENCİ MİSİNİZ?

Bir çoğumuz şahit olduğu konudur. Öğrenci olmasak almayacağını söyleyen şoförlerimiz her ne kadar çok olsa da “ben yolda birini gördümmü alırım düşünmeden” diyen insanımız da bizleri yolda bırakmaz.

4- BURANIN İNSANI SİZİ ALMAZ

Yine iyi denk geldiniz ben almasaydım sizi kimse almazdı burda. Buranın insanı biraz öyle alışık değildir böyle şeylere. Ne çok duyar bir otostopçu bu sözleri. Oysa en çok alan da o yörenin insanıdır. Yurdumun insanı vaz geçmez bu cümleden.

3- HAYAT SİZE GÜZEL VALLA

Hikayelerini bir bir sıralayınca bir otostopçu, iç çeker hiç durmadan aracına alan şoför. Kimi ekmek parası derdinde kimi aile geçindirme derdinde olan yurdum insanı görünce otostopçuyu vaz geçemez bu cümleden. Hayat gerçekten otostopçuya güzel.

2- ŞİMDİ BEN SİZİN GİBİ GENÇ OLACAKTIM Kİ

Sadece ev geçindirme derdinde değildir aracına alan binbir türlü güzel insan. Yaşı geçen şoförlerimizin çoğu ortalama yaşı genç sayılan otostopçu nüfusuna imrenir. Kendini alıkoyamaz bu sözü söylemekten.

1- BEN ALMASAM SİZİ KİMSE ALMAZDI

Finalde şüphesiz en çok duyduğumuz söz otostopta bizi alan kim bilir kaçıncı abimizin/ablamızın bıkmadan söylediği o söz! Bir otostopçunun duymazsa duymazı haline gelmiş otostopçunun gerçek bir otostop çektiğini hissettiren korktuğumuz cümle..

ABOUT ME

POPULAR POSTS

Advertisement

Follow us on Facebook

İletişim Formu

Featured Post (Slider)

Kötüye Kullanım Bildir

Archive

Bu Blogda Ara

Blog Archive

Combine

Horizontal

Vertical1

Vertical2

Gallery

Portfolio

Footer Menu Widget

Social Plugin

Contact us

About

Channels

Categories

PGA Head Teaching Professional

Channels

Slider Widget

CATEGORIES

Advertisement

Trend Tags

Pages

Most Trending

Featured Posts

About Me

Popular Posts

Advertisement

ABOUT ME

POPULAR POSTS

Advertisement

Follow us on Facebook

İletişim Formu

Featured Post (Slider)

Kötüye Kullanım Bildir

Archive

Bu Blogda Ara

Blog Archive

Combine

Horizontal

Vertical1

Vertical2

Gallery

Portfolio

Footer Menu Widget

Social Plugin

Contact us

About

Channels

Categories

PGA Head Teaching Professional

Channels

Subscribe To Sarah Bennett Blog

Slider Widget

CATEGORIES

Advertisement

Trend Tags

Pages

Most Trending

Featured Posts

About Me

Popular Posts

Advertisement